Actualiteiten

DE ARBEIDSRECHTELIJKE GEVOLGEN VAN DE WET KWALITEIT, KLACHTEN EN GESCHILLEN ZORG (Wkkgz)

Door Daniel Doolaege

Wat houdt goede zorg in en waar kunt u terecht met een klacht? Het antwoord op deze vragen is te vinden in de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz). De Wkkgz is op 1 januari 2016 in werking getreden. Het doel van deze wet is dat de rechtspositie van patiënten beter wordt beschermd. Om dit doel te realiseren zijn in deze wet verschillende verplichtingen opgenomen. Aan deze verplichtingen zijn voor zorgaanbieders ook een aantal arbeidsrechtelijke gevolgen verbonden.

 

De vergewisplicht

Zorgaanbieders moeten onderzoek doen naar het verleden van potentiële nieuwe medewerkers. Dit is de zogenaamde vergewisplicht. De vergewisplicht houdt in dat iedere zorgaanbieder zich ervan moet vergewissen dat de wijze waarop zorgverleners in het verleden hebben gefunctioneerd, niet in de weg staat aan het inzetten van de zorgverleners bij het verlenen van zorg (artikel 4 lid 1 sub a Wkkgz). Deze vergewisplicht ziet niet alleen op het zorginhoudelijke deel, maar ook op de communicatieve vaardigheden en andere voorvallen die een zorgverlener minder geschikt maken goede zorg te verlenen. Om te voldoen aan deze verplichting, kan een zorgaanbieder navraag doen bij eerdere werkgevers of bij de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ). Daarnaast kan de zorgaanbieder het BIG-register of het Waarschuwingsregister Zorg & Welzijn raadplegen.

 

Een onderdeel van de vergewisplicht is de VOG-plicht. Deze verplichting geldt voor zorgaanbieders die zorg verlenen binnen het bereik van de Wet langdurige zorg en voor zorgaanbieders die geneeskundige gezondheidszorg leveren met nachtverblijf. Deze verplichting is in het leven groepen om een extra waarborg te bieden voor patiënten die het meest kwetsbaar zijn. Ook voor zorgaanbieders die deze verplichting niet hebben, kan het vragen van een VOG uiteraard deel uitmaken van het sollicitatieproces.

 

De meldingsplicht bij tekortschieten in functioneren

Naast de vergewisplicht rust op zorgaanbieders een meldingsplicht bij tekortschieten in het functioneren. Deze verplichting houdt in dat een zorgaanbieder onverwijld mededeling moet doen bij de IGZ van een opzegging, ontbinding of niet-voortzetting van een overeenkomst met een zorgverlener op grond van het oordeel dat de zorgverlener ernstig tekort is geschoten in zijn functioneren.

 

Het doel van deze verplichting is voorkomen dat een zorgverlener die wegens ernstig disfunctioneren is ontslagen zomaar ergens anders aan de slag kan. Hierbij is gekozen de veiligheid van de patiënten zwaarder te laten wegen dan het individuele belang van de beroepsbeoefenaar.

 

Voor deze meldingsplicht is niet van belang wat de aard van de overeenkomst (arbeidsovereenkomst of overeenkomst van opdracht) is en wie het initiatief tot beëindiging heeft genomen. Wel is van belang dat het ernstig disfunctioneren onverwijld wordt gemeld aan de IGZ. Volgens de IGZ heeft de zorgaanbieder tot drie werkdagen nadat het ontslag is genomen of aangezegd de tijd aan zijn verplichting te voldoen. Deze eis van onverwijldheid geldt eveneens als een verzoekschrift tot beëindiging van het dienstverband is ingediend of een vaststellingsovereenkomst met de zorgverlener is gesloten.

 

In beginsel moet de zorgaanbieder alleen aan de meldingsplicht voldoen als het gaat om structureel ernstig disfunctioneren van de zorgverlener. De vraag wanneer precies sprake is van ernstig disfunctioneren, ligt ter beoordeling aan de zorgaanbieder. Het antwoord kan dus in verglijkbare gevallen anders komen te luiden. Dat is anders bij seksueel grensoverschrijdend gedrag. Dat moet altijd worden gemeld. Het advies aan zorgaanbieders luidt om voor deze beoordeling beleid te maken waarin zij opnemen wanneer volgens hen de veiligheid van hun patiënten of de kwaliteit van de zorg in gevaar komt. Daarnaast kunnen zorgaanbieders in hun beleid opnemen wat ze er zelf aan doen om het functioneren van medewerkers te verbeteren.

 

Tot slot

De Wkkgz brengt dus een aantal verplichtingen met zich mee die ook arbeidsrechtelijke gevolgen hebben. Houd als zorgaanbieder deze verplichtingen zowel bij het aangaan van nieuwe (arbeids)overeenkomsten als bij de beëindiging van overeenkomsten met zorgverleners in acht. Het doel van de Wkkgz zal immers alleen worden behaald als alle zorgaanbieders hieraan meewerken.

 

Hebt u nog vragen over dit onderwerp of wilt u meer informatie? Neem dan gerust contact op.